Direnç renk kodu nasıl okunur?
Direnci, tolerans bandı sağda kalacak şekilde tut. Tolerans bandı (çoğunlukla altın, gümüş ya da kahverengi) genellikle diğerlerinden biraz ayrıktır. İlk bant hiçbir zaman altın ya da gümüş değildir.
Rakam bantlarını yan yana yaz: kahverengi 1, siyah 0 ise sayı 10'dur. 5 ve 6 bantlı dirençlerde üçüncü bant da rakamdır.
Çarpan bandı, sayının sonuna eklenecek sıfır sayısını gösterir: turuncu üç sıfır ekler. Altın onda bir, gümüş yüzde bir ile çarpar; bu renkler birden küçük dirençlerde kullanılır.
Tolerans bandı, gerçek değerin etiket değerinden ne kadar sapabileceğini gösterir. 6 bantlı dirençteki son bant, direncin sıcaklıkla ne kadar değiştiğini (ppm/K) verir. Tüm renklerin karşılıkları sonuç kartındaki tabloda yer alır.
Formül
- 4 bant
(1. rakam, 2. rakam) × 10^çarpan ± tolerans- 5 ve 6 bant
(1., 2., 3. rakam) × 10^çarpan ± tolerans- Alt sınır
Değer × (1 − tolerans ÷ 100)- Üst sınır
Değer × (1 + tolerans ÷ 100)
Örnek hesap
Aşağıdaki örnek, şu değerlerle (Bant sayısı: 4 bant (2 rakam + çarpan + tolerans), 1. bant (rakam): Sarı (4), 2. bant (rakam): Mor (7), Çarpan bandı: Kırmızı (× 100), Tolerans bandı: Altın (±%5)) hesaplayıcının kendisiyle hesaplanmıştır.
| Adım | Hesap | Değer |
|---|---|---|
| Rakam bantları | Sarı = 4, Mor = 7 | 47 |
| Çarpan | Kırmızı: × 100 | 100 |
| Direnç | 47 × 100 | 4.700 Ω |
| Tolerans aralığı | 4.700 × (1 ∓ 5 ÷ 100) | 4.465 – 4.935 Ω |
| Direnç değeri | 4,7 kΩ ±%5 |
Örneğin tablosu (14 satır)
| Renk | Rakam | Çarpan | Tolerans | Sıcaklık katsayısı |
|---|---|---|---|---|
| Siyah | 0 | × 1 | – | 250 ppm/K |
| Kahverengi | 1 | × 10 | ±%1 | 100 ppm/K |
| Kırmızı | 2 | × 100 | ±%2 | 50 ppm/K |
| Turuncu | 3 | × 1.000 | ±%0,05 | 15 ppm/K |
| Sarı | 4 | × 10.000 | ±%0,02 | 25 ppm/K |
| Yeşil | 5 | × 100.000 | ±%0,5 | 20 ppm/K |
| Mavi | 6 | × 1.000.000 | ±%0,25 | 10 ppm/K |
| Mor | 7 | × 10.000.000 | ±%0,1 | 5 ppm/K |
| Gri | 8 | × 100.000.000 | ±%0,01 | 1 ppm/K |
| Beyaz | 9 | × 1.000.000.000 | – | – |
| Altın | – | × 0,1 | ±%5 | – |
| Gümüş | – | × 0,01 | ±%10 | – |
| Pembe | – | × 0,001 | – | – |
| Bant yok (renksiz) | – | – | ±%20 | – |
Kaynaklar
- IEC 60062:2016 — Dirençler ve kondansatörler için işaretleme kodları (künye) (erişim 31.10.2026)
- Electronic color code — IEC 60062:2016 renk tablosu (ikincil kaynak, çapraz kontrol) (erişim 31.10.2026)
Son güncelleme: (içerik ya da kullanılan verinin son değiştiği ya da kontrol edildiği tarih).
Hesaba katılmayanlar
- Yüzey montaj (SMD) dirençlerin sayısal kodları (ör. 103, 4R7, 01C) çözülmez.
- Eski ve askerî standartlardaki farklı renk düzenleri, güvenilirlik bandı ve sigortalı direnç işaretleri desteklenmez.
- Rengi soluk ya da yanmış dirençlerde renk karışabilir; emin değilsen değeri multimetreyle ölç.
- Direncin güç değeri (watt) renk kodunda yer almaz; gövde boyutundan ya da veri sayfasından anlaşılır.
Sıkça sorulan sorular
Kahverengi siyah kırmızı altın kaç ohm?
1 ve 0 rakamları 10 eder, kırmızı çarpan iki sıfır ekler: 1000 Ω, yani 1 kΩ. Altın bant toleransı gösterir.
Direnç hangi yönden okunur?
Bantların uca daha yakın olduğu taraftan başlanır. Altın ya da gümüş bant varsa her zaman en sağdadır. Okuduğun değer standart E serisi değerlerinden biri değilse direnci ters okuyor olabilirsin.
4 bantlı ile 5 bantlı direnç arasındaki fark nedir?
5 bantlı dirençlerde üç anlamlı rakam vardır; bu, daha hassas değerleri ve dar toleransları göstermeye yarar. Metal film hassas dirençler genellikle 5 bantlıdır.
Altın ve gümüş bant ne anlama gelir?
Tolerans konumundaysa altın ve gümüş toleransı gösterir. Çarpan konumundaysa altın onda bir, gümüş yüzde bir ile çarpar; örneğin yeşil-mavi-altın-altın direnç beş virgül altı ohm'dur.
6. bant ne işe yarar?
Sıcaklık katsayısını gösterir: direncin her bir kelvinlik sıcaklık değişiminde milyonda kaç birim değiştiğini (ppm/K) verir. Kahverengi, en yaygın değer olan 100 ppm/K'dir.