İzin verilen kesinti nasıl hesaplanır?
Uptime, hizmetin ölçüm dönemi boyunca erişilebilir olduğu zamanın oranıdır. Geri kalan kısım kesinti bütçesidir (SRE dilinde hata bütçesi).
Kesinti bütçesi = 1 − uptime ÷ 100. Yüzde 99,9 için 0,001, yani dönemin binde biri.
Bu oran dönem süresiyle çarpılır. Hesaplayıcı yılı 365 gün, ayı yılın on ikide biri (730 saat), çeyreği yılın dörtte biri olarak alır. Bu, Google SRE kitabındaki tabloyla aynı varsayımdır.
Ters yönde: uptime = (1 − kesinti ÷ dönem) × 100. Ayda 43,8 dakika kesinti 730 saatlik ayda yüzde 99,9 eder.
Formül
- Kesinti bütçesi
b = 1 − uptime ÷ 100- İzin verilen kesinti
b × dönem süresi- Uptime
(1 − kesinti ÷ dönem) × 100
Örnek hesap
Aşağıdaki örnek, şu değerlerle (Ne hesaplamak istiyorsun?: Uptime yüzdesinden izin verilen kesinti, Uptime / SLA hedefi: %99,9) hesaplayıcının kendisiyle hesaplanmıştır.
| Adım | Hesap | Değer |
|---|---|---|
| Hata bütçesi (kesinti oranı) | 1 − uptime ÷ 100 | 0,001 |
| Yılda izin verilen kesinti | 8 sa 45 dk 36 sn |
Örneğin tablosu (5 satır)
| Dönem | İzin verilen kesinti | Saniye |
|---|---|---|
| Gün | 1 dk 26 sn | 86,4 |
| Hafta | 10 dk 5 sn | 604,8 |
| Ay (yıl ÷ 12) | 43 dk 48 sn | 2.628 |
| Çeyrek (yıl ÷ 4) | 2 sa 11 dk 24 sn | 7.884 |
| Yıl (365 gün) | 8 sa 45 dk 36 sn | 31.536 |
Kaynaklar
- Google SRE Book — Embracing Risk (erişilebilirlik hedefi ve izin verilen kesinti) (erişim 31.10.2026)
Son güncelleme: (içerik ya da kullanılan verinin son değiştiği ya da kontrol edildiği tarih).
Hesaba katılmayanlar
- Sözleşmedeki ölçüm kuralları hesaba katılmaz: planlı bakım, kısmi kesinti, ölçüm aralığı ve hizmet kredisi koşulları sağlayıcıya göre değişir.
- Ay 730 saat kabul edilir; 28, 30 ya da 31 günlük takvim ayında gerçek bütçe biraz farklıdır.
- Birden çok bileşenin seri ya da paralel bağlanmasıyla oluşan bileşik erişilebilirlik hesaplanmaz.
Sıkça sorulan sorular
%99,9 uptime yılda kaç saat kesinti demek?
Yaklaşık 8,76 saat, yani 8 saat 45 dakika 36 saniye. Ayda yaklaşık 43 dakika 48 saniye, günde 1 dakika 26 saniyeye karşılık gelir.
Beş dokuz (%99,999) ne kadar kesintiye izin verir?
Yılda yaklaşık 5 dakika 15 saniye. Bu düzey genellikle yedekli altyapı ve otomatik devralma gerektirir.
Hata bütçesi nedir?
SLO hedefinin bıraktığı kesinti payıdır. Yüzde 99,9 hedefte ayda yaklaşık 43 dakikalık bütçe vardır; ekipler bu bütçeyi yeni sürüm riskiyle güvenilirlik arasında denge kurmak için kullanır.
SLA ile SLO arasındaki fark nedir?
SLO ekibin iç hedefidir, SLA müşteriye verilen ve ihlalinde tazminat ya da hizmet kredisi doğuran sözleşme taahhüdüdür. SLA genellikle SLO'dan daha gevşek tutulur.